Кассалар, кассирлар ва рухсатлар

Кассирларни киритинг

«Кассир қўшиш» тугмасини босинг. Кассир МойСклад ходимидан яратилади: битта ходим — битта кассир. Кассадаги номни, логин ва паролни кўрсатинг, контрагентни танланг, кассалар ва рухсатларни белгиланг.

Администратор сменадаги камомад ёки ортиқчани шу кассирга ёзса, улар кассир контрагентига тушади. Ҳар бир кассирнинг контрагенти ўзиники. Мос контрагент бўлмаса — шу шаклнинг ўзида яратинг.

Рухсатлар кассирнинг ҳамма кассалари учун бир хил. Юқорида — кассадаги рол: ўрнатилган «Кассир» ёки ўз ролингиз. Рол рухсатларни тўлиқ қўяди, кейин уларни бўлимлар бўйича созлаш мумкин. Рухсатлар қўлда ўзгартирилган бўлса, кассирлар рўйхатида «Кассир · созланган» кўринади. Бўлимлар:

• Нарх ва чегирмалар — кассир қайси нарх турларидан танлайди, контрагент нархини ўзгартира оладими, чегирмалар (йўқ, фоиздаги лимитгача, исталган), товарни бепул бериш, валюта курсини ўзгартириш. «Нархлар оралиғида» режимида кассир нархни рухсат этилганларнинг энг пастидан тушира олмайди. «Максимал нархдан юқори мумкин» ёқилган бўлса, энг юқорисидан ошириши мумкин; уни ўчирсангиз, ўз нархи энг паст ва энг юқори нарх оралиғида қолади. Юқори чегара 1.5.1 кассасидан ишлайди, эски касса фақат пастдан чеклайди. Ўз нархи чекда турганда ҳуқуқлар торайтирилса, касса қаторни чегараси билан ажратиб кўрсатади ва нарх тузатилмагунча ёки нарх тури танланмагунча тўловга ўтказмайди. «Исталган нарх, чекловсиз» нол нархда сотишга ҳам рухсат беради. МойСклад нарх турлари остида рўйхатда товар карточкасидаги «Минимал нарх» ва «Харид нархи» бор; ўз нархи бўлмаган модификация товар нархларини олади. Харид нархида сотиш — устамасиз сотув, шунинг учун уни танлаш «хавфли» деб белгиланади.
• Қайтаришлар — сотув чеки бўйича қайтариш, унинг ичида: OFDга қайтариш чекини урмаслик ва сотув чексиз эркин қайтариш.
• Харидорлар: қарз, ҳисоб ва баллар — қарзлар (йўқ, кўриш ва тўловни қабул қилиш, қарзга сотиш), харидор балансидан тўлаш, қайтимни харидор ҳисобида қолдириш, бонус дастури бўйича балларни ҳисобдан чиқариш.
• Кассадаги пул — контрагентга пул бериш, корхона харажатлари ва пулни ҳисобга топшириш. Ҳисобга топширишни кассирнинг барча кассалари 1.5.0 версиягача янгиланганда тақиқлаш мумкин.
• Смена — ички қолдиқлар ва молиявий якунларни кўрсатиш ёки яшириш. Яшириш учун бириктирилган барча кассалар 1.2.17 ёки ундан янги версияда бўлиши керак. Шу ерда бошқа кассир сменасига кириш ва бошқа кассирларнинг амалларини тасдиқлаш ҳам. Шу ерда «Ўтган сменалар ҳисоботларини кўриш» ҳуқуқи ҳам: сукут бўйича ўчиқ, уни катта кассир ёки администраторга ёқинг. Фақат смена якунлари кўринадиган бўлса ишлайди.
• Сотувчилар буюртмалари — юборилган буюртмани таҳрирлаш, ундаги харидор, канал ва сотувчини ўзгартириш, буюртмани ўчириш.
• «Тузатиш ва бекор қилиш» — амаллар бўйича рухсатлар, гуруҳларда: «Чек тўлови» (тўлов усули — қайтариш, қарз тўлови ва пул операцияларида ҳам; тўлов суммаси ва қайтим; тўлов ўрнига қарз), «Чек таркиби» (товарлар ва миқдор; нарх ва чегирмалар), «Харидор», «Сотувчилар», «Изоҳ» (чеклар, қайтаришлар ва пул операцияларида), «Пул операциялари» (сумма; контрагент; харажат моддаси) ва «Бекор қилиш» (чеклар, қайтаришлар, пул операциялари). Қайтаришлар фақат «Қайтаришларни расмийлаштириш» билан бирга тузатилади ва бекор қилинади, пул операцияси — операциянинг ўзига рухсат билан бирга, масалан пул беришга. Ҳуқуқи йўқ кассирга ўзгаришни ҳуқуқи бор ходим парол ёки карта билан тасдиқлайди, ҳуқуқи бор кассирга тасдиқ керак эмас. Тўлов усули ва изоҳ шу тарзда 1.5.0 дан янги кассаларда тасдиқланади. Тугмалар 1.5.0 ва ундан янги версияли кассаларда пайдо бўлади: кассирнинг кассаси эскироқ бўлса, рухсатлар шакли огоҳлантиради. Қандай фойдаланиш — тузатиш ва бекор қилиш.

Хавфли рухсатлар «хавфли» сўзи билан белгиланган: бундай амал олдидан касса ҳуқуқи бор ходимнинг паролини ёки картасини сўрайди. Янги кассирда чек бўйича қайтариш, тўловни қабул қилиш билан қарзларни кўриш, балансдан тўлаш, қайтимни ҳисобда қолдириш, балларни ҳисобдан чиқариш ва юборилган буюртмани таҳрирлаш ёқилган; пул бериш, қарзга сотиш, чегирмалар, курс, бепул бериш ва ҳужжатларни тузатиш алоҳида берилади. Янги кассирда нарх режими — «Нархлар оралиғида», максимал нархдан юқори мумкин.

Якунлар яширилганда кассир ўз чеклари ва фискал модул X-ҳисоботини кўришда давом этади. У сменани кўр-кўрона ёпади: саналган суммаларни киритади, тафовут бўлса суммасиз хабар олади. Тафсилотлар администраторнинг бошқарув панелида қолади.

Бошқа рухсат бўлмаса, элемент кассада умуман кўринмайди.

Кассирлар роллари

«Ходимлар» → «Кассирлар роллари» бўлими. Рол — номли рухсатлар тўплами, масалан «Катта кассир». «Рол яратиш» тугмасини босинг ёки ўрнатилган «Кассир» ёки «Администратор» ролини очиб, «Асосида яратиш» ни босинг. Ўрнатилган ролларни ўзгартириб бўлмайди.

Ўрнатилган «Администратор» роли — «Кассир» рухсатлари ва яна иккита нарса: бошқа кассирнинг очиқ сменасига ўз пароли билан кириш ва кассирларнинг амалларини тасдиқлаш. Администратор фақат ўзига рухсат этилган амални тасдиқлай олади, шунинг учун пул бериш, қарзга сотиш, чексиз қайтариш, корхона харажатлари ва буюртмаларни ўчиришни унга алоҳида ёқинг. Бошқа кассирнинг сменасини администратор оча ёки ёпа олмайди. Бошқа кассир сменасига кириш ва тасдиқлаш 1.5.0 ва ундан янги версиядаги кассаларда ишлайди.

Рол кассир шаклидаги «Рухсатлар» варағининг юқорисида танланади. Кассир ўз ролига эргашади: ролни ўзгартирганингизда сақлашдан олдин нечта кассирнинг рухсатлари ўзгариши кўринади ва ҳаммасиники бирдан ўзгаради. Рухсатлари қўлда ўзгартирилган кассир «· созланган» деб белгиланади ва рол ўзгаришини олмайди.

Рол ўчирилса, ундаги кассирлар ўз рухсатларини сақлайди ва «Кассир · созланган» бўлади. Кассирлар рўйхатида «Рол» устуни ва роллар бўйича филтр бор.

RFID-карта билан кириш

Кассир кассага парол ўрнига карта билан кириши мумкин. Карта рақамини клавиатура каби ёзадиган USB-ўқувчи керак: уларнинг аксарияти шундай, драйвер керак эмас.

1. «Ходимлар»да «Кассага кириш»ни очинг ва «RFID-карта билан кириш»ни ёқинг.
2. «Кассирлар» бўлимида кассирни очинг. «RFID-карта» блокида картани компьютерга уланган ўқувчига тутинг ёки картадаги рақамни киритинг ва «Бириктириш»ни босинг.

Кассанинг камида битта кассирида карта бўлса, касса «Картани тутинг» экрани билан очилади. «Парол билан кириш» тугмаси оддий киришга олиб боради. Карта билан экранни ҳам очиш мумкин, лекин фақат ўзингизникини.

Касса «Карта мос келмади» деб ёзса, сарлавҳа остида рақамнинг охирги тўрт рақами кўринади. Шу охирли картани топинг ва уни ўша ўқувчи билан ёки картадаги икки рақамдан бири билан бириктиринг. Йўқолган картани «Узиш» тугмаси билан узинг. Интернетсиз касса бириктириш ва узиш ҳақида алоқа тикланганда билади.

Омборни ўзгартириш

Бошқарув панелида касса карточкасига кириб, янги омборни танланг. Кассада смена очиқ бўлса, аввал уни ёпинг. Смена ёпилгунича аввалги омбор амал қилади. Янги созлама қўлланишини кутаётган касса бошқарув панелида белгиланади.

Смена ёпилганидан кейин янги омборнинг қолдиқлари автоматик юкланади. Юклаш тугагач, навбатдаги сменани очинг. Интернет узилса, алоқа тикланиши билан юклаш давом этади. Бунинг учун базани ўчириш ёки кассани қайта фаоллаштириш шарт эмас. Юбориш навбатидаги сотув ва қайтариш ҳужжатлари ўз сменасининг омборига юборилади.

Янги омборда фақат мавжуд товарларни кўрсатиш фильтри дастлаб ўчиқ бўлади. Фильтр ёқилганида каталог бўш кўринса, барча товарларни кўрсатиш тугмасини босинг. Шунда қолдиғи ноль бўлган товарлар ҳам очилади.

Касса яратинг

«Касса қўшиш» тугмасини босинг ва ном, юридик шахс ҳамда омборни кўрсатинг. Юридик шахс касса яратилганда белгиланади ва кейин ўзгармайди: жўнатмалар, қайтаришлар ва фискал чеклар ундан кетади. Тўлов турларини аккаунтдаги бошқа юридик шахслардан ҳам ёқиш мумкин, батафсил тўлов турлари саҳифасида.

Кассалар сони тариф билан чекланган, сотувчиларнинг телефонлари ҳам шу лимитдан фойдаланади: қанчаси банд ва қанчаси бўш экани кассалар рўйхати тепасида кўринади.

Касса карточкаси бўлимларга ажратилган.

• Асосий — ном, дўкон, омбор, сукут бўйича нарх тури.
• Хатти-ҳаракат — кассада нимага рухсат берилгани.
• Харидорлар — касса қайси харидорларни кўради.
• Тўловлар — савдо ва қайтаришдаги тўлов турлари, кассадан пул бериш, сменани ёпиш ҳисоблари.
• Фискаллаштириш — хизмат (ePOS ёки PosPoint) ва реквизитлар.
• Кассирлар ва Сотувчилар — ким шу кассада ишлай олади.
• Сотувчи қурилмалари — телефонлар квотаси.
• Қурилма — касса дастурини фаоллаштириш.

Кассадан пул бериш

«Тўловлар» бўлимида кассир пул берадиган тўлов турлари ва харажат моддалари белгиланади. Созланмаган бўлса фақат савдодаги нақд турлар мавжуд. Янги кассада моддалар рўйхати бўш ва сиз моддаларни танламагунингизча бериш мавжуд эмас.

Дўконлар

Дўкон битта савдо нуқтасидаги кассаларни бирлаштиради. «Кассалар» → «Дўконлар» бўлимини очинг ва «Дўкон қўшиш» тугмасини босинг. Ном, манзил ва телефонни киритинг, кассаларни белгиланг. Касса фақат битта дўконда бўлади. Дўконни касса карточкасида ҳам, касса яратишда ҳам танлаш мумкин. Рўйхатда йўқ дўкон номини ёзинг ва «… дўконини яратиш»ни босинг.

Дўкон нима беради:

• «Ҳисоботлар» ва «Сменалар»да дўкон бўйича филтр пайдо бўлади, ҳисобот бўлинмасида эса ҳар бир дўкон учун қатор. Ҳисобот жорий боғланиш бўйича ҳисобланади: кассани бошқа дўконга ўтказсангиз, унинг олдинги савдолари ҳам ўтади.
• Дўкон номи ва манзили чекда «Дўкон» ва «Дўкон манзили» майдонларида чоп этилади.
• МойСкладда дўкон учун унинг номи билан лойиҳа пайдо бўлади. Уни дўконнинг барча кассалари сотувлар, қайтаришлар, тўловлар, қайтим ва пул беришларга қўяди, ва фойдалилик, пул оқими ва фойда-зарар ҳисоботларида дўконни лойиҳа фильтрида танлаш мумкин. Ўз лойиҳаларингизни юритсангиз, дўкон ойнасидаги «МойСкладдаги лойиҳа» майдонида кераклисини танланг. Лойиҳани сақлашдан кейин юборилган ҳужжатлар олади, аввал яратилганлари усиз қолади. Дўконсиз касса ҳужжатларни лойиҳасиз юборади.
• Дўконнинг янги кассаси унинг охирги кассаси созламаларини олади: тўловлар, хатти-ҳаракат, харидорлар. Тўловлар фақат юридик шахс бир хил бўлса нусхаланади.

Юридик шахс, омбор ва бошқа созламалар ҳар бир кассада қолади, дўкон уларни ўзгартирмайди. Дўконни ўчирсангиз, унинг кассалари дўконсиз ишлашда давом этади.

Кассанинг хатти-ҳаракати

• Қолдиқдан ортиқ сотиш — қолдиқда йўқ товарни сотишга рухсат бериш.
• Қарзга сотиш — кассирга қўшимча равишда қарзга сотиш рухсати керак.
• Баллар — шу кассада бонус дастури балларини ҳисобдан чиқариш ва бериш.
• Асоссиз қайтариш — дастлабки жўнатмасиз товар қайтариш.
• Жўнатмаларни юклаш — фақат F-Kassa яратган ёки МойСкладдаги барча жўнатмалар. Қарзни ёпишда касса танланган контрагентнинг охирги 300 тагача жўнатмасини барибир юклайди.
• Қайтариш даври — касса қайтаришга очиқ жўнатмаларни неча кун сақлаши.
• Экранни автоматик блоклаш — касса неча дақиқа бўш тургач қулфланиши.
• Аудит учун чегирма чегараси — ундан юқори чегирма аудитга шубҳали бўлиб тушади.
• Харидор учун тил — чеклар шу тилда чоп этилади ва харидор дисплейи шу тилда ишлайди.

«Қолдиқдан ортиқ сотиш»ни ёқсангиз, МойСклад созламаси текширилади. У ерда тақиқ қўйилган бўлса, очилган ойнада уни олиб ташлашни тасдиқланг. Ўзгариш бутун МойСклад аккаунтига, шу жумладан бошқа уланган иловаларга ҳам таъсир қилади. Касса созламаси дарҳол сақланади.

Кейин МойСкладда тақиқ қайта ёқилса, маълумотлар янгилангач касса унга амал қилади. Сизнинг танловингиз сақланиб қолади ва тақиқ бекор қилингач яна кучга киради. Интернетсиз касса охирги олинган қоидадан фойдаланади. Ҳали қоида олинмаган бўлса, қолдиқдан ортиқ сотиб бўлмайди.

Кассадаги харидорлар

«Кассадаги харидорлар» блокида ушбу касса ишлайдиган МойСклад харидорлар гуруҳлари ва бўлимларини танланг. Кассир фақат уларни кўради: харидор қидирувида, қарзларда ва сотувчи иловасида. Ҳеч нарса танланмаса, касса барча харидорларни кўрсатади.

Касса танланган гуруҳлардан камида биттасига кирадиган харидорни кўрсатади. Бўлимлар ҳам шундай. Гуруҳлар ҳам, бўлимлар ҳам танланган бўлса, харидор иккала шартга мос келиши керак.

Кассада яратилган харидор дарҳол МойСкладдаги танланган гуруҳ ва бўлимга тушади. Бир нечта гуруҳ ёки бўлим белгиланган бўлса, «Янги харидорлар гуруҳи» ва «Янги харидорлар бўлими» майдонларида уни қаерга қўшишни кўрсатинг.

Чакана харидор ҳар доим кўринади. Қайси контрагент чакана харидор бўлиши «Компания» бўлимида танланади. Тўпламдан чиққан харидорнинг олдинги савдолари ва қарзлари тарихда қолади. Интернетсиз касса ўзгаришларни алоқа тикланганда қўллайди.

МойСкладдаги бўлим

Агар МойСклад ходимлари фақат ўз бўлимининг ҳужжатларини кўрса, «Асосий» блокидаги «МойСкладдаги бўлим» майдонида касса бўлимини танланг. Ушбу кассанинг сотувлари, қайтаришлари, тўловлари, пул беришлари ва пул топширишлари шу бўлимда яратилади. Сукут бўйича «Кассир бўлими» туради: ҳар бир ҳужжат уни расмийлаштирган ходимнинг бўлимига тушади, созлашдан олдингидек.

Ёпиш ҳисобига топширилган пулнинг кирими шу ҳисобнинг бўлимига тушади. Уни ҳисоб карточкасидаги «Қабул қилувчи бўлими» майдонида танланг: шунда пулни олган филиал киримни ўзида кўради. Сукут бўйича «Жўнатувчи кассадагидек» туради: кирим касса чиқими тушган жойга тушади. «Корхона Кассаси»га топшириш ҳар доим жўнатувчи кассадагидек бўлади.

Бўлимни касса сақлашдан кейин юборадиган ҳужжатлар олади. Олдин яратилган ҳужжатлар бошқа бўлимга кўчирилмайди. Агар бўлим МойСкладда ўчирилса, ҳужжатлар кассир бўлимига тушади.

Сотувчиларни киритинг

Сотувчилар телефондан ишлайди, фақат F-Kassaда мавжуд ва МойСкладга тушмайди. Ном, кириш учун PIN, кассалар ва рухсатларни беринг: лимитли чегирмалар, харидор яратиш, рухсат этилган нарх турлари.

Архив

Кераксиз кассани архивланг — у созламалардан йўқолади ва тариф жойини бўшатади. Савдолар тарихи қолади, кассани лимит йўл қўйса тиклаш мумкин.

Кассир ёки сотувчини «Ўчириш» тугмаси билан олиб ташланг: у энди кира олмайди, лекин унинг савдолари тарихда қолади.

Кейингиси: тўлов турлари, қурилмадаги созламалар.

Нарх ва чегирмалар чекловсиз

Кассир ёки сотувчи ҳуқуқларида «Чекловсиз» режимини танланг. Ходим манфий бўлмаган исталган нархни, шу жумладан нолни, ҳамда исталган чегирмани белгилай олади. Бу режимда МойСкладдаги энг кам нарх ва чегирма тақиқи ҳисобга олинмайди. Чегирма товар ёки чек қийматидан ошмаслиги керак.

Товар ёнидаги белги МойСкладда чегирма тақиқланганини кўрсатади. Изоҳни ўқиш учун белгини босинг. Тақиққа қарамай берилган чегирма аудитга ёзилади.

Режимни алоҳида ёқиш керак. Аввалги эркин нарх режимида чегирма чекловлари сақланади. Чекланган режимларда товарнинг энг кам нархи МойСкладдаги «Автоматически устанавливать минимальную цену» созламаси ёқилганида қўлланади. Ноль нархда сотиш учун алоҳида ҳуқуқ талаб қилинади.

Сотувчининг тайёр буюртмасини нархларни ўзгартирмасдан қабул қилаётган кассирга сотувчи ҳуқуқларини қайта бериш шарт эмас.